Bursa – Cố Đô Đầu Tiên Của Ottoman Có Gì Đáng Đi?

Bursa là kinh đô đầu tiên của Đế chế Ottoman (từ năm 1326), nằm phía Nam biển Marmara, cách Istanbul khoảng 2–3 tiếng đường bộ hoặc phà. Điểm nên xem: Ulu Cami với 20 mái vòm, chợ tơ lụa Koza Han, Thánh đường Xanh với gạch men xanh ngọc, lăng Osman Gazi và Orhan Gazi, làng cổ Cumalıkızık. Bursa cùng Cumalıkızık là Di sản UNESCO từ năm 2014. Món phải thử: İskender kebab. Tour 8 ngày không ghé Bursa; hợp làm chuyến đi trong ngày khi có thêm ngày tự do ở Istanbul.

Istanbul rực rỡ là Ottoman lúc đã thành đế chế. Muốn thấy Ottoman lúc mới lớn, phải về Bursa.

Thành phố nằm dưới chân núi Uludağ, cây cối nhiều đến mức người Thổ gọi là "Bursa Xanh". Ít khách Việt ghé, nên đi Bursa có cảm giác như được xem hậu trường của lịch sử.

Lăng mộ Osman Gazi và Orhan Gazi trong khu thành cổ Tophane

Một trăm năm đầu của đế chế, qua bốn công trình

1326: Orhan chiếm Bursa – lăng trên đồi Tophane

Năm 1326, quân của Orhan Gazi chiếm Bursa từ tay Byzantine, và thành phố trở thành kinh đô đầu tiên của nhà nước Ottoman non trẻ. Cha ông là Osman Gazi, người khai lập triều đại.

Lăng của hai vị sultan đầu tiên nằm trong khu thành cổ Tophane trên đồi. Bên cạnh là tháp đồng hồ và khoảng sân nhìn xuống toàn thành phố. Nơi này yên tĩnh, ít khách, rất hợp ngồi nghỉ.

Cuối thế kỷ 14: Ulu Cami – lời thề 20 thánh đường

Tương truyền sultan Bayezid I thề sẽ xây 20 thánh đường nếu thắng trận. Thắng xong, ông xây một công trình duy nhất với 20 mái vòm. Đó là Ulu Cami, Đại Thánh Đường của Bursa.

Bước vào bên trong mới thấy hai điều lạ:

• Đài nước rửa tay đặt ngay trong nhà, dưới một giếng trời. Rất hiếm thấy ở thánh đường khác.
• Thư pháp phủ khắp tường và cột, đủ kiểu chữ, được xem là một bộ sưu tập thư pháp Hồi giáo nổi tiếng.

Ulu Cami vẫn là nơi cầu nguyện. Nữ cần trùm khăn, mọi người cởi giày, tránh vào giờ lễ.

Nội thất Đại Thánh Đường Ulu Cami với đài nước dưới mái vòm trung tâm

➤ Đọc thêm: Mặc gì khi vào nhà thờ Hồi giáo?

Đầu thế kỷ 15: Thánh đường Xanh – sắc men xanh ngọc

Yeşil Cami và lăng Yeşil Türbe ngay đối diện được xây dưới thời sultan Mehmed I. Công trình nhỏ hơn Ulu Cami nhiều, nhưng gạch men xanh ngọc bên trong thì tinh tế đến mức nhiều người cho đây là nơi đẹp nhất Bursa.

Gạch men xanh ngọc lam bên trong Thánh đường Xanh Yeşil Cami

Cuối thế kỷ 15: Koza Han – trạm tơ lụa

Bursa từng là điểm cuối quan trọng của tơ lụa trên Con đường Tơ lụa. Koza Han xây cuối thế kỷ 15, là lữ quán hai tầng quanh sân trong, nơi thương nhân buôn kén tằm và lụa.

Đến nay vẫn bán khăn lụa, cà vạt, vải. Sân giữa có quán trà dưới bóng cây, ngồi uống một ly çay là thấy nhịp chợ trăm năm.

Sân trong rợp bóng cây của chợ tơ lụa cổ Koza Han

➤ Có thể bạn cần: Con đường Tơ lụa qua Thổ Nhĩ Kỳ và lữ quán Sultanhanı

Ngoài trung tâm, nếu còn thời gian

• Làng Cumalıkızık: làng cổ thời Ottoman với nhà gỗ, ngõ đá. Cùng các công trình ở Bursa được UNESCO công nhận năm 2014.
• Núi Uludağ: lên bằng cáp treo, mùa đông là khu trượt tuyết.
• Khu Çekirge: nổi tiếng với các nhà tắm nước khoáng nóng.

Ăn gì ở Bursa?

İskender kebab ra đời ở đây vào thế kỷ 19. Thịt nướng thái mỏng xếp trên bánh mì, rưới sốt cà chua và bơ nóng chảy ngay tại bàn, ăn kèm sữa chua.

Món này đậm và béo, hai người chia một suất rồi gọi thêm salad là vừa. Quanh khu Ulu Cami có nhiều quán lâu đời.

Mua về làm quà: hạt dẻ ngào đường (kestane şekeri), đặc sản quen thuộc của Bursa.

Đĩa Iskender kebab truyền thống với sốt cà chua và bơ nóng

➤ Bài liên quan: Kebab Thổ Nhĩ Kỳ có bao nhiêu loại?

Đi từ Istanbul

Có hai cách phổ biến. Đường bộ qua cầu Osman Gazi bắc ngang vịnh Izmit. Hoặc đi phà nhanh sang Mudanya hay Yalova rồi đi xe vào thành phố. Cả hai thường mất khoảng 2–3 tiếng.

Đi trong ngày được, nhưng sẽ vội. Nếu muốn ghé cả Cumalıkızık và Uludağ thì ở lại một đêm.

Cầu Osman Gazi nối Istanbul với khu vực Bursa

Bursa và tour 8 ngày

Tour không đi Bursa. Lịch trình tập trung vào Istanbul, Cappadocia, Pamukkale, Ephesus và Troy. Dấu ấn Ottoman bạn sẽ thấy rõ ở Istanbul ngày 7: Nhà thờ Xanh, quảng trường Hippodrome, chợ Grand Bazaar.

Ai đã đi tour rồi và muốn quay lại Thổ Nhĩ Kỳ lần hai, Bursa là một gợi ý rất đáng cân nhắc.

Khách đoàn TravelVietnam Hà Nội trước Nhà thờ Xanh, quảng trường Sultanahmet, Istanbul

➤ Xem tiếp: Đế chế Ottoman để lại dấu ấn gì ở Thổ Nhĩ Kỳ?